|
ပုိၼ်းၵႅပ်ႈလွင်ႈသုိဝ်ႇႁႅင်းၼုမ်ႇ
ေတႇဢဝ်မူိဝ်ႈပီ 1969 ၼၼ်ႉမႃး ၵူၼ်းမူိင်းတႆးလႆႈထုၵ်ႇသုိၵ်းမၢၼ်ႈ ပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်းမူိင်းႁၢဝ်ႉႁႅင်း မူိၼ်ၼင်ႇ လုိပ်ႈၵူၼ်းမူိင်း ၶႆၢႉဝၢၼ်ႈၶႆၢႉႁူိၼ်း၊ ဢဝ်ၾႆးၽဝ်ႁူိၼ်းၵူၼ်းမူိင်း၊ ၵၼ်ႉၸၼ်လူလႆၢၼၢင်းယိင်း၊ ဢဝ်တႆၢၵူၼ်းမူိင်းတႆး၊ ႄလႈ ယႃႉပႅတ်ႈၾိင်ႈထုင်း ၽႃႇသႃႇသႃႇသ ၼႃႇ လိၵ်ႈလႆၢးတႆးေသထုိင်တီႈ ၵူၼ်းမူိင်းတႆးၵမ်ႈၽွင်ႈ ေပႃးလႆႈပႆၢႈဢွၵ်ႇဝၢၼ်ႈဢွၵ်ႇမူိင်း ၶူိဝ်းၶူိဝ်းယ်ႂးယ်ႂး ႁၢၼ်ႉေတႃႇယၢမ်းလဵဝ်။
ၼင်ႇႁုိဝ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆး ေပႃးေတမီးတီႈၶွၼ်ႈႁႅင်း တႃႇပူၵ်းပွင်ၼမ်ႉၵတ်ႉၵူၼ်းၼုမ်ႇ ႄလႈ ပဵၼ်တီႈလႅၵ်ႈလႆၢႈတၢင်းႁူႉ ၶၢဝ်ႇငၢဝ်းလွင်ႈမိူင်းတႆး၊ မိူင်း ႁူမ်ႈတုမ်မိူင်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉ ၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆးယၢၼ်မူိင်းၸူိဝ်းမႃးႁဵၼ်းလိၵ်ႈလႆၢးၶဝ် လႆႈမႃးၶွၼ်ႈႁႅင်းေၵႃႇတင်ႈၸုမ်းဢၼ်ၸုိဝ်ႈႁွင်ႉဝႃႈ"သုိဝ်ႇႁႅင်းၼုမ်ႇ" ၼႆႉမႃးမူိဝ်ႈဝၼ်းထိ 5 လူိၼ်ေဢႃးၵၢတ်ႉ ပီ 2002 ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ယိူင်းဢၢၼ်းလူင်ၸုမ်း သုိဝ်ႇႁႅင်းၼုမ်ႇၼႆႉပဵၼ် ပိူဝ်ႈတႃႇၸုင်ၸၼ်ပူၵ်းပွင်ၼမ်ႉၵတ်ႉၵူၼ်းၼုမ်ႇ ႄလႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ၼင်ႇႁုိဝ်ေတၶဝ်ႈႁူမ်ႈၶွၼ်ႈ ႁႅင်းတူင်ႉၼုိင်ၼႂ်းၵၢၼ်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း၊ သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်း ႄလႈ တီႊမူဝ်ႊၶေရႊသီႊ ၸူိဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။
ယူိင်းမႆၢ
- ပဵၼ်ၵႅၼ်ၵၢင်တီႈလႅၵ်ႈလႆၢႈ ၶၢဝ်ႇငၢဝ်းၵူႈလွင်ႈ ႄလႈ တီႈၶွၼ်ႈႁႅင်းပႆၢးဝူၼ်ႉၵူၼ်းၼုမ်ႇ၊ - ပူၵ်းပွင်ၼမ်ႉၵတ်ႉၵူၼ်းၼုမ်ႇၾႆၢႇ ဢင်းၵိတ်း ႄလႈ ၶွမ်ႊပိဝ်ႊတူိဝ်ႊ၊ - ၵမ်ႉထႅမ် ပူၵ်းပွင်် ပုိၼ်ႉထၢၼ်ႈ ပႆၢးပိင်ႇၺႃႇ ၵူၼ်းၼုမ်ႇ ႄလႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ၊ - ပၼ်တၢင်းႁူႉ လွင်ႈေႁႉၵင်ႈတၢင်းပဵၼ်ဢဵတ်ႇသ် ႄလႈ ပုိၼ်ႉထၢၼ်ႈ ပႆၢးယူႇလီ၊ တွၼ်ႈတႃႇႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မူိင်း ဢိၵ်ႇ ၵူၼ်းပႆၢႈေၽး၊ - လႅၵ်ႈလႆၢႈ ငဝ်းလႆၢးမူိင်းမၢၼ်ႈ၊ မူိင်းတႆး ၼႂ်းေၵႈၵၢင်ၵူၼ်းၼုမ်ႇ၊ - ထိင်းသိမ်း ၾိင်ႈႄငႈ ႄလႈ လိၵ်ႈလႆၢးတႆး။
လွင်းတူင်ႉၼုိင်ၸုမ်းသုိဝ်ႇႁႅင်းၼုမ်ႇ
(1) ႁဵတ်းဢွၵ်ႇလိၵ်ႈၽုိၼ်ၶၢဝ်ႇ ႄလႈ ဝႅပ်ႉသႆၢႉတႆး၊ (2) သွၼ် ၶွမ်ႊပိဝ်ႊတူိဝ်ႊ ႄလႈ လိၵ်ႈဢင်းၵိတ်း ပၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇ၊ (3) သွၼ်ပၼ်လိၵ်ႈတႆး၊ ဢင်းၵိတ်း၊ လိၵ်ႈထႆး၊ ပႆၢးၼပ်ႉ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇတႆးယၢၼ်မူိင်း၊ (4) ပၼ်ပၢင်သွၼ်ပုိၼ်ႉႁူႉလွင်ႈပႆၢးယူႇလီၵူၼ်းတႆးယၢၼ်မူိင်း ႄလႈ ၵူၼ်းတႆးပႆၢႈေၽး၊ (5) ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လႅၵ်ႈလႆၢႈ တၢင်းႁူႉ ၼႂ်းေၵႈၵၢင်ၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆး။
ၸုမ်းသုိဝ်ႇႁႅင်းၼုမ်ႇၼႆႉပဵၼ်ၸုမ်း ဢၼ်ၶူင်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇပုိၼ်ေၽဝႅပ်ႉသႆၢႉ တင်းၽႆၢႇတႆး ဢွၵ်ႇမႃးဢွၼ်တၢင်းသုတ်းပူိၼ်ႈ။ တႃႇႁႂ်ႈၵူၼ်းၸၢဝ်းတႆး ေပႃးလႆႈႁပ်ႉႁူႉၶၢဝ်ႇငၢဝ်းၶုိတ်းၶုိတ်းၸမ်ၸမ် ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၵႂၢမ်းၾင်ၸႂ်ၸုမ်းသုိဝ်ႇႁႅင်းၼုမ်ႇသမ်ႉ "ႁူမ်ႈၵၼ်တုိၼ်ႇပွင်သၢင်ႈ လွင်ႈထၢင်ႇႁၢင်ႈၵူၼ်းၼုမ်ႇ" ၼႆေသ ဢၢၼ်းႁူမ်ႈၵၼ်ၶွၼ်ႈႁႅင်း ပူၵ်းပွင်ႁႂ်ႈၵူၼ်းၼုမ်ႇ တႆးေပႃးမီးလွင်ႈထၢင်ႇႁၢင်ႈေတႃႇသူႈ ထိင်းသိမ်း ၾိင်ႈႄငႈလိၵ်ႈလႆၢးၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ဢိၵ်ႇပႃး ဝၢၼ်ႈမူိင်းၸူိဝ်ႉၶူိဝ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ေပႃးမီးလွင်ႈၵတ်းယဵၼ် ၼိမ်သဝ်းႁင်းေၶႃ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
|