ပၢႆးယူႇလီ
လွင်ႈမူတ်းသႂ် ဢင်ႇၵႃႇလႄႈႁူးၵိူတ်ႇၼၢင်းယိင်း
- Details
- Published on Friday, 16 December 2011 14:37
- Written by ယိင်းလွႆတွၼ်း
လွင်ႈၵၢၼ်လၢင်ႉလႄႈႁဵတ်းလွင်ႈမူတ်းသႂ်တီႈဢင်ႇၵႃႇၼၢင်းယိင်းၼၼ်ႉ ပေႃးတေႁႂ်ႈလီၸိုင် မိူဝ်ႈႁဵတ်းလွင်ႈမူတ်း သႂ် ဢမ်ႇဝႃႈလၢင်ႉဢင်ႇၵႃႇ ယႃႇပေလၢင်ႉၶဝ်ႈၵႂႃႇလိုၵ်ႉၶဝ်ႈထိုင်ၼႂ်း ယွၼ်ႉဝႃႈယိုင်ႈႁဝ်းလၢင်ႉ ၶဝ်ႈၵႂႃႇလိုၵ်ႉယိုင်ႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈႁဝ်းမီးတိုဝ်ႉတၢင်းတႃႇတေၸပ်းတၢင်းပဵၼ်လႆႈငၢႆႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ၼၢင်းယိင်းမၢင်ၸိူဝ်းၵေႃႈၸႂ်ႉၼမ်ႉယႃလၢင်ႉဢင်ႇၵႃႇ မိူၼ်ၼင်ႇဢၼ်ပိူၼ်ႈၶၢႆတွၼ်ႈတႃႇၼၢင်းယိင်းဢဝ်လၢင်ႉ တီႈၼၼ်ႈၵမ်းသိုဝ်ႈ။ ပေႃးတေႁႂ်ႈလီၸိုင် လၢင်ႉၼမ်ႉဢၼ်မူတ်းသႂ်ၼၼ်ႉ လီလိူဝ်ပိူၼ်ႈသုတ်း ယဝ်ႉယွၼ်ႉဝႃႈ မၼ်းဢမ်ႇထုၵ်ႇမႅၼ်ႈၸွမ်း ၼၢင်းယိင်းၵူႈၵေႃႉ။ မၢင်ၸိူဝ်း မၢင်ၵေႃႉၸႂ်ႉၼမ်ႉယႃသေ ပဵၼ်ၶူမ်းၵႂႃႇၵေႃႈမီး။
ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈသုတ်း မိူဝ်ႈၽွင်းၼၢင်းယိင်းမီးလိူတ်ႈႁူဝ်လိူၼ်လူင်းယူႇၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈၸႂ်ႉၼမ်ႉဢၼ်မူတ်းသႂ်လၢင်ႉ တေလီသုတ်းယဝ်ႉ။
ဢိင်ၼိူဝ်လွင်ႈၼႆႉသေတီႈၸၼ်ႉၸွမ် Florida State University.USA ဢၼ်လဵပ်ႈႁဵၼ်း ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈ ၼႆႉၵမ်းသိုဝ်ႈ ၵၢဝ်ႇလၢတ်ႈဝႆႉဝႃႈ ၼၢင်းယိင်းဢၼ်ၵႆႉလၢင်ႉဢင်ႇၵႃႈ (ႁူးၵိူတ်ႇ)ၼၼ်ႉ မီးတိုဝ်ႉတၢင်း ပဵၼ် Bactria ငၢႆႈလိူဝ်ပိူၼ်ႈ ယွၼ်ႉဝႃႈပေႃးၵႆႉၵႆႉလၢင်ႉၼႃႇၸိုင် တူဝ်ဢၼ်ႁႄႉၵင်ႈတၢင်းပဵၼ် ၵေႃႈတေ ဢွၵ်ႇၵႂႃႇၸွမ်း ၵွပ်ႈဝႃႈ ၼၢင်းယိင်းၵူႈၵေႃႉမီးတူဝ်ႁႄႉၵင်ႈတၢင်းပဵၼ်ယူႇယဝ်ႉ။
မိူၼ်ၼင်ႇဢၼ်ၶဝ် လၢတ်ႈ ၼၼ်ႉၼၢင်းယိင်းဢမ်ႇလီထႃပႅတ်ႈ ပႃႇယိူဝ်ႈ (မွႆ)မၼ်း ယွၼ်ႉဝႃႈတီႈပႃႇယိူဝ်ႈမၼ်း ၼၼ်ႉယဝ်ႉ ပဵၼ်မိူၼ်ၼင်ႇႁူဝ်ႉသေ ႁႄႉၵင်ႈတၢင်းပဵၼ်တႃႇတေၶဝ်ႈၵႂႃႇတၢင်းၼႂ်း။ ၼၢင်းယိင်းမၢင်ၸိူဝ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇ ၵျိူၵ်ႈဝႆႉ၊ ယွၼ်ႉဝႃႈမၼ်းဢမ်ႇမူတ်းသႂ် (ဝူၺ်ႇ)ၼႆၵူၺ်းၵႃႈပေႃးလၢင်ႉၸွမ်း ႁႂ်ႈမူတ်းသႂ် ယူႇတႃႇသေႇၸိုင် ဢၼ် မီးပႃႇယိူဝ်ႈၼၼ်ႉ တေဢမ်ႇၸပ်းတၢင်းပဵၼ်ငၢႆႈမိူၼ် ၸိူဝ်းဢၼ်ဢမ်ႇမီး (ပႃႇယိူဝ်ႈ) မီးၶူၼ်ဝႃႈၼႆ။
